DE GOUDEN TANDEN

Het was de koudste winterdag van januari
de wind drong door de muren heen 
door de ijsbloemen kon je niet naar buiten kijken
de waakhonden waren nog nooit zo stil
Op die dag stierf mijn opa in zijn slaap
volgens sommigen omdat zijn tijd op was
Toen de hele familie om hem heen was verzameld 
kroop ik in zijn garderobekast en verstopte mij daar
wilde niet dat opa dood was
ik was een kind van nog geen vijf
Op zijn sterfdag hebben wij opa begraven
de grond was keihard, de sneeuwstorm was meedogenloos
het duurde lang voor de bevroren aarde zich opende 
Volgens de traditie zouden ze opa eerst wassen
om hem daarna in een lijkwade te wikkelen
maar eerst moest iedereen de kamer uit
Een vreemde man kwam binnen
ik keek door de kier, hij begroette opa
sprak Arabische woorden uit het heilige boek
haalde een tang uit zijn aktetas
deed de mond van opa open
trok drie gouden tanden uit zijn mond
Ik hoorde het gekraak van de tanden
en hoe opa schreeuwde van pijn
Daarna kwam mijn vader binnen
opende zijn hand en deed de tanden in zijn broekzak
Sindsdien heb ik medelijden met diegenen
die gouden tanden hebben

Dit tamelijk gruwelijk, maar meeslepend geschreven gedicht komt uit de nieuwste dichtbundel Hartslagen van de mus van de Turks-Nederlandse dichter Ali Şerik (1962). Het is een rijkgevulde bundel, met ruim 160 -vaak lange- gedichten, waarin zijn vorige, eerder door mij besproken bundel uit 2011 is opgenomen: Doorbloeiend heimwee

De nieuwe bundel van Ali is op zondagmiddag 4 oktober 2015 op indrukwekkende wijze gepresenteerd in een overvolle Keizaal van de Amersfoortse Eemland Bibliotheek. Ik herhaal nog maar eens mijn suggestie om Ali Şerik uit te nodigen voor de Nacht van de Poëzie, waarvan de jongste (33e) aflevering weer grotendeels gevuld was met al lang gearriveerde, oude dichters.
Zoals ik het, met alle respect, ook jammer vind dat een zo bijzondere dichter als Ali Şerik is aangewezen op een internetuitgever. Bij Ali’s warmbloedige en beeldenrijke gedichten steekt heel wat erkende Nederlandse poëzie naar mijn smaak nogal kleur- en bloedeloos af…

Onder bovengenoemde titel verscheen begin mei de nieuwste gedichtenbundel van Marlies Souren. De inhoud van haar zevende bundel is vrij eenvoudig samen te vatten: vrijwel alle gedichten gaan over de dichter zelf. Zij is zowel het onderwerp als het ‘lijdend voorwerp’ van haar poëzie, die dan ook als lyriek pur sang te typeren is.

Maar daarmee is natuurlijk niet alles gezegd. Want Marlies Souren is een complexe persoonlijkheid. Niet de enige op deze aarde, maar wel iemand die bereid is dieper in het eigen innerlijk te graven dan menig andere mens zou durven doen. Laat staan erover schrijven en publiceren. En dat maakt de nieuwe bundel van mijn Utrechtse collega-dichter in mijn ogen zo boeiend, hier en daar zelfs aangrijpend en van de eerste tot de laatste letter authentiek.

Belangrijke thema’s in ‘Meer lief dan leed’ zijn onder meer: de worsteling met de taal, het diepe verlangen als dichter gekend en erkend te worden, de rouw om de overleden geliefde en de vreugde om een nieuwe liefde, uiteenlopende herinneringen aan de jeugdjaren, vrees voor de naderende ouderdom, de impact van de economische crisis. Dit alles verwoord in toegankelijke, met een fijne pen en als het ware op de huid geschreven gedichten. De  bundel bevat verder enkele fraaie staaltjes van door zelfspot gekleurde light verse, een geestige en tedere ode aan huiskat Slash, de diepzinnige monoloog van een winkelwagen (!) en een aantal meditatieve gedichten, die Japans aandoen.

Een enkel gedicht, gericht aan de met ‘u’ aangesproken lezer, vind ik wat prekerig van inhoud en hoogdravend van toon, zoals het titelgedicht waarmee de bundel opent. Maar, al met al, vind ik dat ‘La Souren‘ de wereld verrijkt heeft met een fonkelend kleinood (even fonkelend als de door Tasja van der Veen ontworpen omslag), waartegen zelfs de door deze dichter gehekelde ‘poëziepolitie’ waarschijnlijk geen bezwaar zal maken.

Een gedicht uit de bundel dat mij ontroert en wat mij betreft een Prijs verdient: