Kraai van Ted Hughes

 

Tegen het eind van mijn theologiestudie, ruim 40 jaar geleden, schafte ik een van de grimmigste en ‘zwartste’ mij bekende dichtbundels aan: Crow van de Engelse dichter Ted Hughes (1930-1998). Met een kraai als ‘hoofdpersoon’ en gebruik makend van allerlei mythologische (vooral Bijbelse) beelden stelt de dichter de onvolkomenheid van de schepping en het falen van de Schepper aan de kaak. Het apocalyptische en duistere (bij tijden humoristische) karakter van de bundel sprak mij als jonge, zoekende theoloog wel aan; al denk ik dat ik nu beter in staat ben de portee van deze poëzie te vatten dan toen. Net als twee andere belangrijke Engelse dichters, Philip Larkin en Stevie Smith, twijfelde Ted Hughes fundamenteel aan de betekenis en toekomstkansen van het christendom in de geseculariseerde consumptiemaatschappij, zoals die zich vanaf de jaren vijftig ook in Engeland begon te ontwikkelen. (Hughes vond uiteindelijk geestelijke rust en levensvreugde in de natuur, waarvan hij -net als Stevie Smith- zowel de schoonheid als de wreedheid bezong.)

Ted Hughes had persoonlijk alle reden om boos te zijn op God en zich te beklagen om zijn lot. Zijn eerste vrouw, Sylvia Plath, leed aan zware depressies als gevolg van een bipolaire stoornis (zoals haar aandoening heden ten dage wordt genoemd). Een jaar na hun scheiding in 1962 pleegde zij zelfmoord. Haar tragische dood, min of meer aangekondigd in haar roman The Bell Jar (De glazen stolp) en haar na haar dood verschenen en nog altijd geprezen, tweede dichtbundel Ariel (1965) bezorgden Sylvia Plath postuum veel literaire roem. Ze werd ook al snel tot feministisch icoon verheven, uiteraard met de weduwnaar en beheerder van haar literaire nalatenschap, Ted Hughes, in de beklaagdenbank. Zes jaar later pleegde Hughes’ minnares Assia Wewill suïcide, waarbij zij ook hun 4-jarig dochtertje Shura meenam in de dood. De dichter (die in 1984 Engelands Dichter des Vaderlands werd) zou pas in de kort voor zijn dood in 1998 gepubliceerde dichtbundel Birthday Letters met 88 gedichten zijn stilzwijgen verbreken over zijn relatie met Sylvia Plath.

Crow verscheen voor het eerst in 1970 en werd aan Assia en Shura opgedragen. Bij mijn weten is de bundel niet in het Nederlands vertaald. Om een indruk te geven van de inhoud, heb ik een van de mij aansprekende gedichten uit de bundel vertaald. Kraai is aan de kraaienjacht ontkomen en reflecteert op zijn redding.

Kraai’s Theologie

Kraai besefte dat God hem liefhad —
Anders was hij wel dood neergevallen.
Zo was het bewijs geleverd.
Kraai kwam vol verbazing bij, op de slagen van zijn hart. 

En hij werd zich bewust dat God Kraai sprak —
En Zich in zijn louter bestaan openbaarde.. 

Maar wat
Hield van de stenen en sprak steen?
Die schenen ook te existeren.
En wat sprak die merkwaardige stilte
Als zijn luide gekras uitgestorven was? 

En wat hield van de hagelkogeltjes
Die uit die bungelende, verdrogende kraaien omlaagdruppelden?
Wat sprak het zwijgen van het lood? 

Kraai besefte  dat God uit twee wezens bestond — 

Het ene veel groter dan het andere
Met liefde voor zijn vijanden
En in het bezit van alle wapens.

Een gedachte over “Kraai van Ted Hughes

  1. Pingback: Vandaag de dag 13.03.2018 | Micheline Baetens

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.